این دانشنامه در حال تصحیح و تکمیل می باشد. از این رو محتوای آن قابل ارجاع نیست. پیشنهاد عناوین - ارتباط با ما

محمد شمس الکتاب

از دانشنامه حوزه علمیه اصفهان
پرش به ناوبری پرش به جستجو
محمد شمس الکتاب

محمّد خوشنویس معروف به شمس الکتّاب، فرزند میرزا ابوالقاسم خواجوئی خطاط و خوشنویس قرن چهاردهم قمری است.

زندگی نامه

ولادت

شمس الکتاب درحدود سال 1293ق در محلّه خواجوی اصفهان متولّد شد.

تحصیلات

پس از گذراندن دوران طفولیت به تحصیل علوم مذهبی پرداخت و با این که در لباس روحانیت درآمد برای امرار معاش خود به شغل تجارت پرداخت.

وی خوشنویسی توانا و از اساتید خط نسخ و ثلث و رقاع بود. در خط از محضر استاد محمّد علی سلطان الکتاب و استاد آقا غلامعلی نسخ نویس بهره برده بود.

شاگردان

در زمینه خط جمعی از طالبان را مشق می داد که از جمله آنها مرحوم شیخ محمّد رضا حسام الواعظین، از خطباء طراز اوّل اصفهان بود.

آثار و فعالیت ها

آثار

وی علاقه زیادی به کلام اللّه مجید داشت و به نوشتن قرآن های مختلف که بیشتر به صورت شصت پاره بود می پرداخت و از آن جایی که در فنّ تذهیب نیز مهارت داشت آن ها رابه صورت زیبایی تذهیب و وقف می نمود که هم اکنون آثار او در موزه ها از جمله در موزه تبریز و موزه آستان قدس رضوی و بعضی از مساجد شهر اصفهان موجود و مورد استفاده می باشد.

همچنین از آثار ایشان قرآنی در تملّک آقا زین العابدین نعمت اللهی بوده است.

همچنين از آثار وی مجموعه ای با خط نسخ معرب عالی موجود است که حاوی سور و ادعيه شامل سوره يس، نبأ، واقعه، الرحمن، دهر و ادعيه شيعی اعتصام سمات، صباح، كميل است و به سوره فتح خاتمه يافته است. این مجموعه که در شب جمعه سوم جمادی الثانی1318ق به پایان رسیده است، در فهرست كتابخانه آيت الله سید حسن فقيه امامی موجود است .[۱]

فعالیت ها

وی در تاریخ شوال سال 1312ق مورد عنایت و توجّه دولت وقت قرارگرفت و طبق فرمانی سالیانه مبلغی حدود هشت تومان و مقداری گندم دریافت می نمود که بیشتر آن را به فقرا و مساکین بذل و بخشش می نمود.[۲]

او در اصفهان به عنوان یکی از خیّرین معروف بوده و مبالغی که هزینه فقرا می کرده تا سالیان بعد از فوت ایشان نیز همچنان ادامه داشته است.

وفات

وی پس از حدود 74 سال فعالیت هنری در دوّم رجب سال 1367ق وفات یافت و پیکرش در بین تکیه فاضل هندی و خواجویی به خاک سپرده شد.[۳]

مرحوم صغیر اصفهانی در وفات وی چنین سروده است:

دوّم ماه رجب شد ز جهان چون به جنانگشت از آتش هجرش دل احباب کباب
کرد تاریخ وفاتش طلب از ذوق "صغیر"تا از این خدمت شایسته کند درک صواب
قائلی کرد سر خویش به جمع و گفتا:"ای عجب شمس دل افروز نهان شد بحجاب"[۴]

پانویس

  1. حسينی اشكوری، فهرست نسخ خطی كتابخانه آيت الله سید حسن فقيه امامی، ج1 ،ص17.
  2. مجموعه فرهنگی و مذهبی تخت فولاد، دانشنامه تخت فولاد ، ج2، صص 545-546.
  3. برگرفته از نوشته دوست گرامی آقای حمید خلیلیان
  4. قاسمی، بزم معرفت، صص 312 - 313.

منابع

  • قاسمی، رحیم، بزم معرفت، مشاهیر تخت فولاد اصفهان، تکیه محقق خواجویی، ناشر: کانون پژوهش، چاپ اول، 1388.
  • مجموعه فرهنگی و مذهبی تخت فولاد: زيرنظر اصغر منتظرالقائم، دانشنامه تخت فولاد اصفهان، ج2، اصفهان: سازمان فرهنگی تفريحی شهرداری اصفهان، چاپ اول، 1389.